نامرتبی دندانها به وضعیتی اطلاق میشود که دندانها در دهان بهطور نامنظم یا غیر عادی قرار گرفته باشند. این ممکن است به دلیل اندازه، شکل، جایگاه یا جهت نامناسب دندانها باشد. نامرتب شدن دندانها ممکن است تأثیراتی بر روی ظاهر و عملکرد دهان داشته باشد که در ادامه این مقاله از مجله ارتودنسی کلینیک تخصصی دکتر خسروی به بررسی مشکلات نامرتبی دندان ها و راه های درمان آن میپردازیم.
انواع نامرتبی دندان
نامرتبی دندانها میتواند به صورت مختلفی رخ دهد. برخی از انواع رایج نامرتبی دندانها عبارتند از:
اپن بایت
اپن بایت یا Open Bite در واقع یک نوع اختلال در قفسه دهان است که در آن، دندانهای عقل (مولرها) و/یا دندانهای بالا و پایین در نقطه قفل ملاقات به طور کامل با یکدیگر تماس نمیکنند. به عبارت دیگر، وقتی فکها بسته میشوند، بین دندانهای بالا و پایین فاصلهای به وجود میآید که میتوان آن را “بازشدگی دهان” نامید. این وضعیت ممکن است به صورت ارثی یا ناشی از عواملی مانند عادات بد در بچگی، فلج عضلات صورت یا عوارض برخی عملهای جراحی باشد.
اوربایت
اور بایت یا Overbite به معنای “بیش از حد فرو رفتن” دندانهای بالا نسبت به دندانهای پایین است. در واقع، وقتی فکها بسته میشوند، دندانهای بالا بیش از حد در روی دندانهای پایین قرار میگیرند و این باعث میشود که بین دندانهای بالا و پایین فاصلهای کوچکتر به وجود آید. Overbite معمولاً به دلیل عوامل ارثی و رشد غیرطبیعی فکها و دندانها رخ میدهد. در برخی موارد، این مشکل میتواند ناشی از عادات بد در بچگی مانند استفاده بیش از حد از پستانک، یا آبنبات باشد.
اورجت
اورجت دندان یا Overjet به معنای فاصله بیش از حد بین سطح بریدگی دندانهای بالا و پایین است. در واقع، وقتی فکها بسته میشوند، دندانهای بالا به جلوتر از دندانهای پایین قرار میگیرند و این باعث میشود که بین دندانهای بالا و پایین فاصلهای بزرگتر از حد طبیعی وجود داشته باشد. Overjet معمولاً به دلیل عوامل ارثی، ناهماهنگی در رشد فکها و دندانها، یا عادات بد در بچگی رخ میدهد.
کراس بایت
کراس بایت دندان یا Crossbite به معنای تلاقی ناهمسطحی دندانهای بالا و پایین است. در واقع، وقتی فکها بسته میشوند، یک یا چند دندان بالا درون دندانهای پایین قرار میگیرند به جای آنکه به خارج از آنها قرار بگیرند.
فاصله بین دندانها و شلوغی دندانها
در مشکل فاصله بین دندانها (Spacing)، فواصل خالی بین دندانها بیشتر از حد طبیعی است. این فواصل ممکن است در سراسر دندانها یا در بخش خاصی از دهان وجود داشته باشند و در مشکل شلوغی دندانها (Crowding)، دندانها به طور معمول بیش از حد در فضای محدود فک قرار دارند و به یکدیگر فشار وارد میکنند.
اهمیت درمان دندان های نامرتب
شاید این سئوال برایتان پیش بیاید که چرا باید نامرتبی دندان ها را اصلاح کرد؟
اصلاح نامرتبی دندانها از جهات مختلفی بهرههای بهداشتی، عملکردی و ظاهری دارد. در زیر برخی از دلایل و تأثیرات مهم اصلاح نامرتبی دندانها را بررسی میکنیم:
1. بهداشت دهان و دندان:
نامرتبی دندانها میتواند باعث سختی در بهداشت دهان و دندان شود. دشواری در تمیز کردن دندانها و فضاهای بین دندانها میتواند منجر به تراکم باکتریها، تشکیل پلاک و رویش زوالهای دندانی شود. با اصلاح نامرتبی، بهداشت دهان و دندان بهبود مییابد و خطر بروز بیماریهای دندانی و لثهای مانند تسوک و پریودنتیت کاهش مییابد.
2. عملکرد گوارشی:
نامرتبی دندانها میتواند تأثیری بر روی عملکرد گوارشی داشته باشد. دندانهای به هم ریخته و شلوغ میتوانند باعث مشکلاتی مانند بیشفشاری در فکها، مشکلات خوردن و مضغ غذا، عدم هضم صحیح و اختلال در فرآیند گوارش شوند. با اصلاح نامرتبی دندانها، عملکرد گوارشی بهبود مییابد و راههای تنفس و خوراکی به درستی کار میکنند.
3. بهبود ظاهر و اعتماد به نفس:
نامرتبی دندانها میتواند تأثیر مستقیمی بر ظاهر و جذابیت صورت و لبخند شخص داشته باشد. همچنین، افرادی که دندانهای نامرتبی دارند، ممکن است از نمایش لبخند خود در عمومی خجالت بکشند و اعتماد به نفس کمتری داشته باشند. با اصلاح نامرتبی دندانها، ظاهر شخص بهبود مییابد و اعتماد به نفس افزایش مییابد.
4. تأثیر بر ساختار صورت:
دندانهای نامرتبی میتوانند تأثیری بر ساختار صورت و توازن آن داشته باشند. به هم ریختگی دندانها ممکن است باعث تغییر در موقعیت لبها، فک و استخوانهای صورت شود. با اصلاح نامرتبی دندانها، توازن و هماهنگی ساختار صورت بهبود مییابد.
بنابراین، اصلاح نامرتبی دندانها از جهات بهداشتی، عملکردی و ظاهری بسیار مهم است. این فرآیند نه تنها بهبود بهداشت دهان و دندان، عملکرد صحیح گوارش و ساختار صورت را تسهیل میکند، بلکه اعتماد به نفس و رضایت شخصی را نیز افزایش میدهد.
تعیین وقت مشاوره و درمان نامرتبی دندان ها از دکتر مهدیه خسروی
شما می توانید در روزهای شنبه از ساعت ۱۳ تا ۱۹ | دوشنبه از ساعت ۱۳ تا ۲۰ | سه شنبه از ساعت ۱۳ تا ۲۰ | چهار شنبه از ساعت ۱۳ تا ۲۰ برای تعیین وقت اقدام کنید.
به اطلاع می رسانیم مطب در روزهای یکشنبه | پنجشنبه و جمعه تعطیل می باشد.
برای تعیین وقت و مشاوره تماس بگیرید:
02122601938
علل نامرتبی و به هم ریختگی دندانها
شایعترین علل نامرتبی دندانهاعبارتند از:
- عوامل ارثی: ژنتیک-Genetics و عوامل ارثی میتوانند به شکل و موقعیت دندانها تأثیر بگذارند. اگر یکی از والدین شلوغی یا فاصله زیادی بین دندانها داشته باشد، احتمالاً این مشکل به فرزندان نیز منتقل میشود.
- کوچک بودن فکها: اگر فکها اندازه کافی بزرگ نباشند، فضای کافی برای جایگذاری صحیح تمام دندانها وجود نخواهد داشت و شلوغی دندانها ایجاد خواهد شد.
- بقایای دندانهای شیری: اگر دندانهای شیری در زمان معمول خود برای رشد دندانهای دائمی خارج نشوند یا در جایی نامناسب باقی بمانند، میتوانند باعث شلوغی و نامرتبی دندانهای دائمی شوند.
- عدم اصلاح موقعیت دندانهای شیری: در صورتی که موقعیت دندانهای شیری (مانند کشیدگی زودهنگام یا زودرس) اصلاح نشود، احتمالاً موقعیت نامناسبی برای دندانهای دائمی ایجاد خواهد شد.
- عوامل مکانیکی: ضربهها، تروماها، جراحیها یا عوارض بیماریهای دندانی میتوانند باعث تغییر در موقعیت دندانها شده و به نامرتبی آنها منجر شوند. مهم است بدانید که علت دقیق نامرتبی دندانها ممکن است بین افراد مختلف متفاوت باشد و بررسی توسط یک ارتودنتیست متخصص برای تشخیص دقیق و درمان مناسب این مشکل ضروری است.
تشخیص و درمان بی نظمی و نامرتبی دندان ها
تشخیص بی نظمی و نامرتبی دندانها باید توسط یک ارتودنتیست یا دندانپزشک متخصص ارائه شود. این تشخیص معمولاً از طریق ارزیابی دقیق، جمعآوری اطلاعات و بررسی کامل دهان و دندانها انجام میشود. سپس انواع روش های درمانی پیشنهاد و عملی میشوند.
نامرتبی دندان چگونه درمان می شود؟
انواع روشهای درمان نامرتبی دندانها عبارتند از:
- روش ارتودنسی
- روش جراحی ارتودنتیکس
- درمان نامرتبی دندانها با استفاده از فکسازی (Orthognathic Surgery)
- روشهای درمانی با استفاده از ایمپلنتهای دندانی
- روشهای درمانی با استفاده از پوششهای دندانی (Veneers)
- درمان نامرتبی دندانها با استفاده از محافظ دهانی (Mouthguards)
- درمان نامرتبی دندانها با استفاده از پروتزهای دندانی قابل حمل (Removable Dental Appliances)
- روشهای درمانی با استفاده از تکنیکهای ترمیمی و عصبکشی.
مهم است برای تشخیص و درمان نامرتبی دندانها، یک ملاقات حضوری با دندانپزشک متخصص ارتودنتیکس یا متخصص جراحی دندانپزشکی انجام داده شود تا بهترین روش درمانی براساس نیازهای شخصی شما تعیین شود.
بهترین روش برای درمان نامرتبی دندان ها کدام است ؟
درمان ارتودنسی به عنوان یکی از اصلیترین و قدرتمندترین روشهای اصلاح نامرتبی دندان ها شناخته میشود. ارتودنسی به دلیل قابلیت تنظیم دقیق و جامع بر روی دندانها و فکها، تصحیح نامرتبی دندانها را امکانپذیر میسازد. روشهای ارتودنسی برای درمان نامرتبی دندانها وجود دارد. تعدادی از روشهای معمول ارتودنسی با هزینه های مناسب برای درمان نامرتبی دندانها عبارتند از:
- روش ارتودنسی ثابت: این روش شامل استفاده از براکتهای فلزی است که به روی سطح دندانها چسبانده میشوند. سیمهای فلزی نیز بر روی براکتها قرار گرفته و با استفاده از فشار و کشش، دندانها را به موقعیت درست هدایت میکنند.
- روش ارتودنسی سرامیکی: این روش از براکتهای شفاف یا سرامیکی استفاده میکند که به طور غیرمشهودی بر روی دندانها قرار میگیرند.
- روش ارتودنسی لینگوال: در این روش، براکتها بر روی سطح داخلی دندانها قرار میگیرند، بنابراین از بیرون قابل مشاهده نیستند.
- آپاراتها (Aligners): این روش شامل استفاده از آپاراتهای شفاف و قابل حذف است که به طور متوالی بر روی دندانها قرار میگیرند.
- روش ارتودنسی متحرک: این روش برای تصحیح نامرتبی دندانها و همچنین اصلاح مشکلات فکی مانند بیت عمقی یا فک عقب کشیده استفاده میشود. این روش شامل استفاده از دستگاههای متحرکی است که به فکها و دندانها فشار و تنش میدهند.
- روش ارتودنسی جراحی (Orthognathic Surgery): در برخی موارد پیچیده، که نامرتبی دندانها به عوامل فکی نیز مرتبط است، نیاز به جراحی ارتودنتیکس وجود دارد. این روش شامل ترکیبی از جراحی فک و استفاده از ارتودنسی است.
هر کدام از این روشهای درمان ارتودنسی نامرتبی و شلوغی دندان ها مطابق با نیازهای هر فرد و شرایط دندانی و فکی افرد متفاوت است. بهتر است با مشاوره و بررسی تخصصی از یک متخصص ارتودنسی، روش مناسب برای درمان نامرتبی دندانها و تصحیح مشکلات فکی مشخص شود تا از مزایای ارتودنسی بیشترین بهره را ببرید.
درمان ارتودنسی نامرتبی دندان ها در کلینیک دکتر مهدیه خسروی
برای تعیین وقت و مشاوره تماس بگیرید:
02122601938
چگونه از کج شدن دندان جلوگیری کنیم؟
در اینجا چند نکته برای جلوگیری از کج شدن دندان و نامرتب شدن دندان ها آورده شده است:
- به طور منظم توسط دندانپزشک خود معاینه شوید. دندانپزشک شما می تواند هرگونه مشکل احتمالی را زودتر تشخیص دهد و از بدتر شدن آن جلوگیری کند.
- از عادات بد دهانی مانند مکیدن انگشت یا جویدن ناخن خودداری کنید. این عادات می تواند باعث کج شدن دندان ها شود.
- در صورت وجود مشکلات دهانی، مانند پوسیدگی یا بیماری لثه، آنها را درمان کنید. این مشکلات می تواند باعث شل شدن دندان ها و حرکت آنها شود.
- از مسواک زدن و نخ دندان زدن منظم استفاده کنید. مسواک زدن و نخ دندان زدن منظم به از بین بردن پلاک و جرم کمک می کند که می تواند باعث کج شدن دندان ها شود.
- از یک رژیم غذایی سالم و متعادل پیروی کنید. یک رژیم غذایی سالم به حفظ سلامت دهان و دندان کمک می کند.
- در صورت وجود مشکلات ژنتیکی، با دندانپزشک خود صحبت کنید. اگر مشکلات ژنتیکی دارید که خطر کج شدن دندان ها را افزایش می دهد، دندانپزشک شما می تواند اقداماتی برای کاهش این خطر انجام دهد.
سخن پایانی
با توجه به تمام نکات مطرح شده، بیتوجهی به علل زمینه ساز نامرتبی دندانها براحتی به شکست درمان زیبایی و اتلاف هزینه و زمان شما میانجامد.
![دکتر مهدیه خسروی](https://drmkhosravi.com/wp-content/uploads/2023/12/DrKhosravi-150x150.jpg)
دکتر مهدیه خسروی – متخصص ارتودنسی و ناهنجاری های فک و صورت